Prema podacima UN-a, devet posto svetske populacije danas čine penzioneri, a taj postotak bi do 2070. godine trebalo da poraste na 20 posto.

Ovaj podatak ukazuje da će penzioni sistem mnogih zemalja, usled demografskih promena, biti pod značajnim pritiskom u narednim godinama.

Kada je reč o starenju stanovništva nijedna zemlja ne može tvrditi da se s tim problemom ne suočava već sada, ili da na njega ne računa u budućnosti, prenosi Forbes BiH.

Da starenje stanovništva predstavlja ozbiljan ekonomski problem, poslednjim uvedenim merama u penzionoj politici potvrdila je i Kina.

Naime, prvi put od 1950-ih, ova zemlja je odlučila podići dob za odlazak u penziju, ne bi li tako olakšala teret preranog penzionisanja stanovništva.

Žene u Kini će prema novoj reformi umesto sa 50 godina u penziju odlaziti sa 55 godina, a muškarci umesto sa 60, penzionisaće se sa 63 godine.

Ono što je važno, je da ove mere neće biti preko noći uvedene, već će se postepeno implementirati u periodu od narednih 15 godina.

PRIVATNI FONDOVI

Prema studiji Globalni penzioni indeks (MMGPI) koja se sprovodi od 2009. godine, i ocenjuje penzione sisteme 37 zemalja obuhvatajući 63 posto svetske populacije, penzioni sistemi Holandije i Danske najbolji su u svetu. Obe ove zemlje svojim politikama pružaju izuzetno visok procenat finansijske podrške svojim penzionerima. Iza njih su Australija, Finska i Švedska, dok se zemlje poput Meksika, Turske i Tajlanda suočavaju s ozbiljnim izazovima u pružanju osnovne penzione zaštite.

Evo zašto Holandija ima najbolji penzioni sistem. Uzme li se u obzir činjenica da je ovo zemlja koja izuzetno vodi računa o standardu života svojih građana, onda ova pozicija i ne iznenađuje.

Penzioni sistem zemlje obuhvata nekoliko segmenata: državne penzije tj. osnovna penzija na koju pravo ostvaruju svi koji su u ovoj zemlji živeli ili radili između 17. i 67. godine života, potom takozvane profesionalne penzije po osnovu ugovora o radu, koje ima većina radnika (penzioni fondovi) kao i privatne penzije.

Fondovi u Holandiji se uglavnom finansiraju putem doprinosa zaposlenih i poslodavaca. Naime, iako nije obavezan, više od 90 posto poslodavaca svojim zaposlenima nudi penzijske šeme kojima upravljaju privatni fondovi koji raspolažu ogromnim kapitalom. Radnici i njihovi poslodavci uplaćuju doprinos u privatne penzione fondove koji im garantuju tačno određeni iznos penzije. Ovakva praksa uz državni penzioni fond radnicima donosi visoku penziju koja je nešto manja od plate.

Zanimljivo je da Holanđani pokazuju veliko poverenje u fondove, a budući da tokom života žive visokim standardom nije im opterećenje da se jedan deo njihove plate uplaćuje u fondove koji će im poslužiti za bezbrižan penzionerski život.

Treći segment su privatne penzije, a one se ostvaruju tako što samozaposleni kao i oni bez ugovora sa poslodavcem mogu sami uplaćivati doprinose.

Švajcarska takođe ima obavezan penzioni fond, poznat kao drugi stub osiguranja, koji nadopunjuje državni sistem. Ovaj fond funkcioniše kao individualna štednja koju poslodavci i zaposleni zajednički finansiraju. Sistem omogućava penzionerima da zadrže određeni standard života nakon povlačenja iz radnog okruženja.

U Velikoj Britaniji, privatni penzioni fondovi, poznati kao “self-invested personal pensions” (SIPPs), omogućavaju pojedincima veću kontrolu nad svojim penzionim uštedama. Ovi planovi pružaju mogućnost ulaganja u različite finansijske instrumente, uključujući deonice, obveznice i nekretnine, čime se omogućava fleksibilniji pristup štednji za penziju.

Penzioneri u Turskoj primaju penziju zasnovanu na prihodima, i penzioni sistem ove zemlje, zaključuje se u pomenutoj studiji mogao bi se poboljšati povećanjem minimalne državne penzije za najsiromašnije starije osobe.

Na Filipinima penzioneri ostvaruju malu osnovnu penziju i doprinose na dohodak. Stanovnici zemlje mogu primati doživotnu penziju ukoliko su uplaćivali doprinose najmanje 120 meseci.

Kada je o BiH reč, ona po visini penzije nije u ovom društvu. Sve više penzionera u BiH se ponovo zapošljava, jedan broj njih na tržište rada vraća želja da ponovo budu aktivni, dok druge ponovo zapošljava finansijska nužda. U entitetu Federacija BiH najniža penzija iznosi 573 KM, a najviša 2867 KM. Prosečna penzija u entitetu Republika Srpska iznosi 593 KM a najviša 3.228 KM.